Uwarunkowania środowiskowo – przyrodnicze

Uwarunkowania środowiskowo – przyrodnicze

Suwalski okręg PZŁ obejmuje swoim zasięgiem część woj. warmińsko-mazurskiego – powiaty: węgorzewski, giżycki, piski, gołdapski i olecki, oraz północną część woj. podlaskiego – powiaty: augustowski, sejneński i suwalski. Pod względem geomorfologicznym leży na Pojezierzu Niemeńskim. Krajobraz Pojezierza jest silnie urzeźbiony, z wyjątkiem Równiny Augustowskiej, obfitujący w jeziora polodowcowe i wytopiskowe bezodpływowe zagłębienia.uwarunk_srodow_przyrod_01Cały ten zróżnicowany układ hydrologiczny wpływa na bogactwo występującej tu fauny i flory. Kraina Wielkich Jezior Mazurskich wyróżnia się największym skupiskiem dużych jezior, jak Śniardwy – 110km², Mamry – ok. 100 km², Niegocin – 28 km², Tałty – 18 km². Suwalszczyznę natomiast wyróżnia głębokość jezior: jezioro Hańcza – najgłębsze w Polsce – 109 m, Wigry – 73 m, Ulewo i Gładuś – 55 m. Rzeki Pojezierza Suwalskiego, jak Rospuda, Czarna Hańcza, Marycha czy Szeszupa, odprowadzają swoje wody do Niemna na Litwie. Jeziora są znacznie zróżnicowane pod względem fizykochemicznym, jak i biologicznym. Od nielicznych oligotroficznych, jak jeziora Hańcza, Ulewo, poprzez mezotroficzne – jeziora Wigry, Serwy, i najliczniejsze, eutroficzne, płytkie, żyzne jeziora występujące na terenie całego regionu. W torfowym środowisku borów bagiennych najczęściej na terenie Puszczy Augustowskiej występują małe płytkie jeziorka dystroficzne, zwane sucharami. Nazwa suchar bierze się najprawdopodobniej od sterczących i obalonych drzew iglastych nad ich brzegami. Ich wody są silnie zakwaszone, mało przeźroczyste, brunatne, o niskiej zawartości tlenu. Klimat regionu cechuje duża różnorodność, na co wpływają czynniki meteorologiczne: od zachodu oceaniczne, a od wschodu kontynentalne. Tutaj występuje najwyższe zachmurzenie w kraju. W Krainie Wielkich Jezior Mazurskich przez ponad 160 dni w roku niebo jest całkowicie pokryte chmurami. Suwalszczyzna jest najzimniejszym regionem Polski niżowej. Średnia temperatura w okolicy Sejn i Suwałk wynosi 6,5°C, a liczba dni mroźnych – 50 i więcej. W okresie zimowym opady śniegu są bardzo obfite, a pokrywa śnieżna przekracza 20 cm. Na Garbie Szeskim w środowisku leśnym i północnych zboczach wzniesień zalega ona ponad 100 dni. Stwarza to bardzo trudne warunki dla wielu gatunków zwierzyny, w szczególności sarny. Szata roślinna, w tym leśna, bardzo zróżnicowana florystycznie i fitosocjologicznie. Wpływ klimatu kontynentalnego i jego czynników borealnych stworzył dobre warunki dla świerka. Drzewostany iglaste występują na ok. 60% powierzchni leśnej. Zbiorowiska leśne pomimo intensywnej eksploatacji drewna i silnej antropopresji zachowały swoją naturalność. Dotyczy to najbardziej puszcz: Augustowskiej, Boreckiej, Rominckiej i Piskiej. Występuje w nich wiele osobliwości przyrodniczych objętych prawną ochroną. Poczynając od ochrony ekosystemów leśnych Puszczy Augustowskiej i jeziora Wigry w Wigierskim Parku Narodowym, poprzez ochronę krajobrazu, wartości przyrodniczych, kulturowych w Suwalskim, Mazurskim Parku Krajobrazowym i Parku Krajobrazowym Puszczy Rominckiej, ochronę rezerwatową, aż po ochronę siedlisk zagrożonych gatunków roślin i zwierząt Natura 2000. Ochroną pomnikową objęto najbardziej okazałe drzewa, głazy narzutowe, dobrze zachowane stare aleje i zadrzewienia przydrożne krajobrazu mazurskiego. W całym regionie uznanych jest 467 takich pomnikowych obiektów przyrodniczych. Chronione są też jako użytki ekologiczne pozostałości skrawków środowisk bagiennych, wodnych, jak wysepki na jeziorach, starorzeczach i płaty roślinności zielnej. Ich łączna powierzchnia wynosi 116,88 ha, największy z nich to Bagna Nietlickie o powierzchni 512,5 ha, aleja dębowa w Sztynorcie Dużym, gm. Węgorzewo, aleja lipowa w Stradunach k. Ełku i aleja klonowo-lipowa w Kamiennej Strudze, gm. Kruklanki.